MEDIA * KRITIEK

Beschaving aan de rand van de afgrond

Door Edi Terlaak

De Telegraaf ziet zichzelf als een krant die dicht bij haar lezers staat. Om die band warm te houden wordt in de rubriek ‘Wat U zegt’ iedere dag een stelling voorgelegd aan de lezer waarover gestemd en waarop gereageerd kan worden. De uitslag, en een selectie van reacties, krijgen de volgende dag een prominente plaats in de krant. Wie kritisch naar deze rubriek kijkt ziet echter dat De Telegraaf door de vraagstelling en timing haar lezers ook een bepaalde kant op duwt.

Een relevant voorbeeld is de stelling van 15 oktober, die luidde: “Opwarming aarde sterk overdreven” (T6, 16-10-2012).

Om een zinnig standpunt ten opzicht van deze stelling in te nemen moet de Telegraaflezer twee dingen weten. Wie overdrijft de mate waarin de aarde opwarmt? En hoe zit het nou echt met de opwarming van de aarde?

Welke personen of groepen de opwarming van de aarde zouden overdrijven wordt uit de stelling niet duidelijk, zodat ook niet duidelijk is wat de stemmers bedoelen. Maar een belangrijker probleem met deze poll is dat we het hier over een wetenschappelijk vraagstuk hebben, terwijl de rubriek ‘Wat u zegt’ normaal gesproken politieke kwesties voorlegt aan haar lezers.

Toegegeven, het meten van opwarming is ten dele subjectief omdat je een begin- en eindpunt moet kiezen. Maar dat betekent niet dat iedere keuze even goed of slecht is. De jaarlijkse temperatuurmeting schommelt sterk, dus als je een uitschieter naar beneden als beginjaar kiest, dan kun je concluderen dat de temperatuur is toegenomen. En als je een piekjaar als beginpunt neemt, dan kun je concluderen dat de aarde afkoelt. Daarom kun je alleen over langere periodes met zekerheid iets zeggen over toenemende of afnemende temperatuur.

Het is om die reden misleidend om naar de afgelopen 16 jaar te kijken en vast te stellen dat de opwarming van de aarde ten einde is gekomen. Precies dat had de journalist David Rose van de Mail on Sunday gedaan in een artikel waar De Telegraaf een dag eerder op de voorpagina aandacht aan had besteed onder de kop “Opwarming aarde staat al jaren stil” (T1, 15-10-2012).

Vanaf 1971 zijn er zes langere periodes aan te wijzen waarin de temperatuur is afgenomen, terwijl de gegevens over de gehele periode ondubbelzinnig een temperatuurstijging laten zien. Als we de methode van de Mail on Sunday in deze periode hadden toegepast, dan hadden we sinds 1971 al vier of vijf keer geconcludeerd dat de opwarming van de aarde is gestopt, om deze mening een paar jaar later weer te herzien. Om die reden moet het bepalen van de opwarming van de aarde worden overgelaten aan experts die weten welke invloeden met welke tussenpozen voor de fluctuaties in temperatuur zorgen.

Klimaatverandering is wellicht het belangrijkste thema van onze tijd, maar dat zou je uit de laconieke wijze waarop De Telegraaf met dit onderwerp omgaat niet kunnen opmaken. De reden dat onze “beschaving langzamerhand aan de rand van de afgrond staat” is voor de krant niet dat we broeikasgassen zoals CO2 uitstoten, maar het verdwijnen van “gepaste omgangsvormen” (26-09-2012, T 5). Dit misplaatste alarmisme zou vermakelijk zijn als de klimaatcrisis niet zo ernstig was geweest. Juist daarom zou De Telegraaf de opwarming van de aarde op zijn wetenschappelijke merites moeten beoordelen en er geen politieke kwestie van moeten maken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *