MEDIA * KRITIEK

De krant als hebbedingetje

Door Edi Terlaak

Op 7 augustus berichtte De Volkskrant over de overname van The Washington Post door de Amerikaanse ondernemer Jeff Bezos, de man achter Amazon. Hoewel de journalist een slag om de arm houdt is hij optimistisch over de overname. De miljardair zou de krant vooral als een ‘icoon’ zien dat hij kan toevoegen aan zijn verzameling van leuke hebbedingetjes. Zo liet hij eerder de motoren van de raket die Armstrong naar de maan schoot bergen uit de oceaan. Daarnaast is Bezos een man met een tomeloze drang tot innovatie. Hiermee heeft hij Amazon groot gemaakt en is hij op dit moment bezig om ruimtereizen tot een commerciële activiteit te maken. Kortom, Bezos is “een visionair die op de sterren mikt: misschien precies wat The Washington Post nodig heeft”.

Misschien. De oplagecijfers van Amerikaanse kranten dalen inderdaad dramatisch, en wellicht kan Bezos iets bedenken waar andere kranten niet aan gedacht hebben. Maar op zijn minst had De Volkskrant enige kritische kanttekeningen moeten plaatsen bij zijn pleidooi voor Bezos als redder van de krantenindustrie.

Een minder onschuldige uitleg is namelijk dat Bezos The Washinton Post wil gebruiken om zijn online imperium legitimiteit te verschaffen. Nadat hij samen met een leger lobbyisten heeft gevochten tegen een verkoopbeslasting op Amazon producten in California, heeft hij zich inmiddels bij zijn nederlaag neergelegd. Maar er zullen waarschijnlijk meer confrontaties volgen omdat hij distributiecentra heeft opgekocht om voedsel en andere waren online te verkopen. En naast een leger lobbyisten kan ook een krant goede diensten bewijzen in de strijd met bestaande distributeurs die wel gewoon verkoopbeslasting moeten afdragen.

Dit betekent niet dat Bezos zijn journalisten opdraagt om het voor Amazon op te nemen, zoals Rupert Murdoch dat doet in zijn imperium. Invloed kan ook op subtielere wijze werken: bewust of onbewust probeert iedere werknemer te gissen wat zijn baas van hem verwacht en daar aan te voldoen. Er is geen reden om te denken dat dit bij kranten anders werkt. Daarnaast zou Bezos als eigenaar van The Washington Post meer aanzien kunnen krijgen in Washington en zich daarmee toegang kunnen verschaffen tot het politieke machtscentrum om daar zijn belangen te behartigen.

Een andere kanttekening heeft betrekking op het feit dat Amazon opslagcapaciteit levert aan de NSA, dat recent in het nauw is gedreven door de onthullingen van Edward Snowden in The Guardian en uitgerekend The Washington Post. Dit geeft Bezos, en daarmee indirect de journalisten van The Washington Post, een reden om minder risico te nemen in berichtgeving over de spionage-affaire.

Waar De Volkskrant een visionair ziet die op de sterren mikt, staat ook een libertaire ondernemer die samen met lobbyisten tegen belastingen vecht en de middelen levert voor het meest uitgebreide spionagestelsel ter wereld.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *